Startpagina >> Actueel >> Nieuws

Nieuws

Wetsvoorstel Wcz; hoe zat het ook alweer?

Laatste nieuws: Woensdag 16 maart om 14u is de deadline voor Kamerleden om schriftelijk vragen in te brengen over de Wet cliëntenrechten zorg.

Wat eraan vooraf ging...

In juni 2010 is de Wet cliëntenrechten zorg (Wcz) door de Tweede Kamer controversieel verklaard. Dit jaar zal de wet opnieuw geagendeerd worden. Het is nog niet bekend wanneer dat is. Nog even voor u op een rij hoe het ook alweer zat.

De rechten van cliënten en de bijbehorende verplichtingen voor zorgaanbieders zijn momenteel in verschillende wetten vastgelegd. Door de regels uit bestaande wetten samen te voegen tot één nieuwe wet, wordt de rechtspositie van de cliënt geregeld in samenhang met voorschriften voor het functioneren van zorgaanbieders.

Het wetsvoorstel bundelt een aantal wetten (totaal 97 wetsartikelen), waarin de rechten van cliënten en de bijbehorende verplichtingen voor zorgaanbieders zijn vastgelegd. Ook de Wet medezeggenschap cliënten zorginstellingen (Wmcz) valt hieronder. Wetten en artikelen die worden samengevoegd in de Wcz:

  • Kwaliteitswet zorginstellingen;
  • Wet klachtrecht cliënten zorgsector (Wkcz);
  • Wet medezeggenschap cliënten zorginstellingen (Wmcz);
  • Wet toelating zorginstellingen (Wtzi);
  • Geneeskundige behandelingsovereenkomst in Burgerlijk Wetboek
  • (WGBO);
  • Art. 40 Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg (Wet
  • big) over verantwoorde zorg

Belangrijkste veranderingen t.a.v. rechten cliënten in de Wcz

1. Rechten voor cliënten

  • rechten van cliënten gaan gelden in alle zorgrelaties, ook in de care;
  • cliënten krijgen recht op keuze-informatie bijv. over kwaliteit en prijs;
  • cliënten krijgen recht op informatie over incidenten in hun zorg;
  • cliënten en organisaties van cliënten kunnen de naleving van rechten gemakkelijker afdwingen (betere klachtenregeling, verplichte aansluiting zorgaanbieders bij geschilleninstantie);
  • cliëntenraden krijgen meer bevoegdheden en worden beter gefinancierd.

2. Waarborgen voor goede zorg

  • bestuur zorgaanbieder wordt eindverantwoordelijk voor kwaliteit van zorg; 
  • besturen krijgen meer sturingsmogelijkheden richting zorgverleners (aanwijzingsbevoegdheid, opzeggen arbeids- of toelatingsovereenkomst bij disfunctioneren);
  • zorgverleners moeten verantwoording afleggen aan het bestuur;
  • toezichthouders krijgen meer verantwoordelijkheden en moeten aan meer eisen voldoen;
  • het wordt gemakkelijker om wettelijke eisen te stellen aan de kwaliteit van de zorg;
  • de Inspectie voor de Gezondheidszorg gaat ook toezien op de naleving van de cliëntenrechten en treedt op als de veiligheid van cliënten of de zorg ernstig bedreigd wordt;
  • de Inspectie kan ingrijpen bij excessen bij aanbieders van alternatieve behandelwijzen.

Belangrijkste veranderingen t.a.v. medezeggenschap in de Wcz

De huidige Wet medezeggenschap cliënten zorginstellingen (WMCZ) wordt ingetrokken en vervangen door regelingen in de Wcz. De verplichting tot het regelen van de medezeggenschap geldt niet voor alle zorgaanbieders, maar uitsluitend voor instellingen die intramurale of extramurale AWBZ-zorg of andere intramurale zorg leveren.

De zorgaanbieder dient een schriftelijke regeling rond medezeggenschap te treffen en in ieder geval één cliëntenraad in te stellen. Deze laatste verplichting geldt overigens niet voor aanbieders die in instellingsverband huisartsenzorg, paramedische zorg, mondzorg, verloskundige zorg, kraamzorg of ambulancezorg leveren. Dit is immers geen intramurale zorg. Ook verstrekkers van hulpmiddelen en verpleegartikelen hoeven geen cliëntenraad te hebben. De verplichting geldt alleen voor zorgaanbieders die in de regel meer dan tien medewerkers hebben die zorg verlenen.

Cliëntenraden moeten kunnen adviseren bij beslissingen die cliënten aangaan, bijvoorbeeld besluiten die betrekking hebben op de kwaliteit van de zorg, huisvesting of fusies. In de wet is een lijst opgenomen van de onderwerpen waarvoor de cliëntenraad bij besluitvorming om advies moet worden gevraagd. Bij besluiten over onderwerpen die nauw raken aan de dagelijkse leefomgeving van cliënten heeft de cliëntenraad instemmingsrecht. Deze regeling is vergelijkbaar met de wijze waarop het instemmingsrecht voor ondernemingsraden is geregeld.

Naast zijn advies- en instemmingsbevoegdheden kan de cliëntenraad ook invloed uitoefenen op het bestuur en toezicht van de zorgaanbieder. De Wcz regelt dat cliëntenraden het recht hebben om voor één lid van het toezichthoudend orgaan een bindende voordracht te doen.

De zorgaanbieder moet de cliëntenraad alle middelen ter beschikking stellen die redelijkerwijze nodig zijn om de taken te kunnen uitvoeren. Het gaat onder meer om het gebruik van faciliteiten, een budget voor reguliere werkzaamheden en scholingskosten. Het ligt in de rede dat cliëntenraden in een werkplan en begroting aangeven welke kosten zij verwachten te maken. Veldpartijen hebben een modelregeling gemaakt met normen voor de financiering van cliëntenraden.

Sluitstuk van de regeling rond medezeggenschap is dat de zorgaanbieder aangesloten moet zijn bij een commissie van vertrouwenslieden, opgericht door organisaties van zorgaanbieders en cliënten. Deze commissie doet bindende uitspraken, bijvoorbeeld over het budget voor de cliëntenraden.

In het kort

Verzwaard adviesrecht wordt instemmingsrecht

was: aanbieder mag afwijken als besluit redelijk is na afweging belangen;
wordt: aanbieder mag afwijken bij zwaarwegende belangen of als advies onredelijk is.

Instemmingsrecht op procedures

  • wijziging grondslag of doelstelling;
  • fusie of overdracht zeggenschap;
  • ingrijpende verbouwing, nieuwbouw of verhuizing;

Instemmingsrecht op inhoudelijke besluiten

  • bijv. regelingen klachten en medezeggenschap;
  • programma van eisen en sociaal plan bij nieuwbouw;
  • beleid mbt voeding, ontspanning, toelating, kwaliteit.

In langdurige zorg instemmingsrecht op

  • procedure opstellen zorgplannen;
  • lange termijn huisvestingsplan;
  • benoeming hoogste leidinggevenden.

Enquêterecht cliëntenraden

was: enquêterecht voor cliëntvertegenwoordigend orgaan stichtingen;
wordt: enquêterecht voor cliëntenraad alle rechtspersonen.

Bindende voordracht lid raad van toezicht

blijft gehandhaafd in Wcz.

Financiering cliëntenraad

  • gebruik voorzieningen en vergoeding kosten die redelijkerwijs nodig zijn;
  • cliëntenraad stelt een begroting op basis van de model-financieringsregeling of zorgaanbieder stelt bedrag ter beschikking;
  • zorgaanbieder betaalt de kosten voor een proces;
  • objectieve normen voor bijv. scholing en ondersteuning.

Wie kan wat doen bij problemen?

  • cliëntenraad kan naar commissie van vertrouwenslieden om naleving medezeggenschap af te dwingen;
  • cliënt kan naar geschilleninstantie als er geen cliëntenraad is;
  • cliëntenorganisatie kan naar geschilleninstantie als er geen cliëntenraad is;
  • inspectie houdt toezicht op naleving medezeggenschap; bestuursdwang.

Wie moet een cliëntenraad hebben?

  • meer dan tien zorgverleners (dus niet perse 10 fte);
  • alle AWBZ-zorg (intramuraal en extramuraal);
  • overige zorg met verblijf (intramuraal).

Voortgang

De Wcz is vorig jaar door de Tweede Kamer controversieel verklaard. De stappen zijn nu als volgt:

  1. De Kamer laat weten (agendeert) dat ze met een reactie naar de bewindslieden komt over de Wcz. De Kamer stelt dan schriftelijke vragen op, welke ze na zes weken vanaf moment van agenderen aanlevert.Woensdag 16 maart 2011 om 14u is de deadline voor Kamerleden om schriftelijk vragen in te brengen over de Wet cliëntenrechten zorg.
  2. De bewindslieden geven vervolgens schriftelijk antwoord op de vragen.
  3. Zo nodig kan dit wederom leiden tot nadere schriftelijke uitwisseling.
  4. Vervolgens wordt de bespreking van de Wcz plenair in de Tweede Kamer besproken. Er kunnen vragen worden gesteld en de kamerleden hebben het recht om amendementen en moties in te dienen, die erop gericht zijn om het wetsvoorstel te wijzigen.
  5. Na de behandeling in de Tweede Kamer gaat het wetvoorstel naar de Eerste Kamer die het formeel moet goedkeuren. De Eerste Kamer kan geen moties of amendementen indienen, maar wel vragen stellen of commentaar geven. De Eerste Kamer stemt of het wetsvoorstel wordt aangenomen of verworpen.
  6. Na publicatie in de Staatscourant is de wet definitief van kracht.

Zodra de Wcz geagendeerd wordt in de Tweede Kamer zal het LSR hierover berichten. Hoe lang dit gehele proces gaat duren is nog niet bekend.

Status wetsvoorstel

De stukken

De tekst Wcz
H5, paragraaf 1, artikel 31-41 handelt over cliëntenraden

Memorie van Toelichting

Wcz nader rapport
Schrijven van voormalig minister Klink over aanleiding en noodzaak Wcz. Medezeggenschap staat onder punt 5, 16e pagina.

Publieksversie Wcz - ministerie van VWS

Geplaatst op woensdag 2 februari 2011.

 

Overige pagina informatie

Zoeken op deze website

Of bekijk een overzicht van alle pagina's via wegwijzer.

Recent door u bezocht